Lisi o upu o faamaumauga tuai
O le tele o faamaumauga o o tatou tuaa e le’i tusia i le gagana Samoa. O nei lisi o loo i ai ni nai upu e te manaomia e faitau ai se faamaumauga o se papatisoga, faaipoipoga po o se tanuga, faapea ma igoa o masina, faatasi ai ma igoa tuai.
E leai se totogi · e galue i lau browser · e leai se mea e te tusia e lafo atu
Upu Holani i faamaumauga tuai
Masina
| Ianuari | januari (louwmaand, lauwmaand) |
| Fepuari | februari (sprokkelmaand) |
| Mati | maart (lentemaand) |
| Aperila | april (grasmaand) |
| Me | mei (bloeimaand) |
| Iuni | juni (zomermaand) |
| Iulai | juli (hooimaand) |
| Aokuso | augustus (oogstmaand) |
| Setema | september (herfstmaand) |
| Oketopa | oktober (wijnmaand) |
| Novema | november (slachtmaand) |
| Tesema | december (wintermaand) |
Upu o faamaumauga
| fanau | geboren |
| papatisoina / faaigoaina | gedoopt |
| faaipoipo | getrouwd / gehuwd |
| maliu | overleden |
| tanu | begraven |
| fanau mai | geboorte |
| papatisoga | doop |
| faaipoipoga | huwelijk (ondertrouw = faamoemoe e faaipoipo) |
| maliu | overlijden |
| tanuga | begrafenis |
| tama | vader |
| tina | moeder |
| atalii | zoon |
| afafine | dochter |
| tamaitiiti | kind |
| tane | man / echtgenoot |
| ava | vrouw / echtgenote / huisvrouw |
| fafine ua oti lana tane | weduwe |
| tane ua oti lana ava | weduwnaar |
| matua | ouders |
| molimau o le papatisoga | doopgetuigen / peter en meter |
| molimau | getuigen |
| fanau i fafo o le faaipoipoga | onwettig / natuurlijk kind |
| masaga | tweeling |
| tausaga (o le soifua) | oud |
| tausaga | jaren |
| aulotu | parochie / gemeente |
| lotu / falesa | kerk |
| faamaumauga / tusi resitala | akte / register |
| le’i faaipoipo | ongehuwd / jongman / jongedochter |
| le ua maliu | wijlen |
| faifaatoaga | landbouwer / boer |
| tagata faigaluega / auauna | arbeider / dienstbode |
- O faamaumauga a le malo (burgerlijke stand) e amata i le 1811 i le tele o Netherlands; a o lei oo i lena taimi, faaaoga tusi a lotu (DTB: doop, trouw, begraven).
- O se igoa mai le tama e pei o Pieterszn po o Jansdr o lona uiga o le atalii po o le afafine o Pieter po o Jan. Na avea faaiu tumau ma tulafono i le 1811.
- O le “jongman” ma le “jongedochter” o lona uiga o se alii ma se tamaitai e le’i faaipoipo lava.
22Uso e, tatou te lē o atu pea ea i lenei savali sili? O atu i luma ae lē o le solomuli. Lototetele, uso e; o atu pea, o atu pea i le manumalo! Ia olioli o outou loto, ma ia fiafia tele. Tuu atu i le lalolagi e alalaga i pesega. Tuu atu i e ua oti e tautala mai i viiga e faavavau i le Tupu o Emanuelu, o lē na faauuina, ae lei i ai le lalolagi, le mea e mafai ai e i tatou ona togiolaina i latou i fafo mai lo latou falepuipui; ona o le a faasaolotoina pagota.
Mataupu Faavae ma Feagaiga 128:22Iosefa Samita, i se tusi i le Au PaiaMea e aoao mai e tusitusiga paia ma perofeta e uiga i talafaasolopito o aiga →Fesili
O le a le uiga o le 7bris po o le 9ber i se aso?
O se tusitusiga puupuu Latina sa faaaoga e le tele o gagana: 7bris = Setema, 8bris = Oketopa, 9bris = Novema, Xbris = Tesema. Sa amata le tausaga tuai a Roma ia Mati, o lea o Setema o le masina lona fitu.
Pe tatau ona ou tautala i le gagana ina ia faitau ai se faamaumauga?
E masani lava e leai. O faamaumauga o papatisoga, faaipoipoga ma tanuga e toe faaaoga ai upu lava e tasi e luasefulu pe tolusefulu, o lea o se lisi puupuu ma sina onosai e mamao lava e oo i ai.
Isi meafaigaluega e leai se totogi
Laau o le aigaFausia se laau o le aiga faalilolilo i lau browserFai se siata iliO se siata ili e mafai ona lolomi, 5 i le 8 tupulagaSiata o le gafaE oo atu i le lima tupulaga i le itulau e tasiSiata avanoa e lolomiSiata o le gafa, pepa o le vaega faaleaiga, api o suesuegaFuafua sootagaTausoga lona lua, e tasi le tupulaga e va ai? Su’e iineiFaamatalaga o sootagaO le a le tausoga lona lua, e lua tupulaga e va ai?